Chính sách

Thủ tục lắp điện mặt trời mái nhà 2026: 5 bước

Điện thoại, tờ thông báo, bút và mô hình ngôi nhà có tấm pin trên bàn – chuẩn bị thủ tục lắp điện mặt trời mái nhà (ảnh minh họa)
Trong bài (10 mục)
  1. Ai phải làm thủ tục lắp điện mặt trời mái nhà?
  2. Bước 1: Chọn công suất trong giới hạn công tơ
  3. Bước 2: Gửi Thông báo Mẫu 01 qua Cổng DVC hoặc VNeID
  4. Bước 3: Chờ phản hồi – các mốc 3, 5 và 10 ngày làm việc
  5. Bước 4: Lắp đặt – tự chịu trách nhiệm an toàn
  6. Bước 5: Báo hoàn thành
  7. Thủ tục bán điện dư: hồ sơ, công tơ, hợp đồng, thuế
  8. Không làm thủ tục thì bị phạt bao nhiêu?
  9. Câu hỏi thường gặp
  10. Nguồn tham khảo

Từ 26/6/2026, thủ tục lắp điện mặt trời mái nhà cho hộ gia đình đấu nối lưới hạ áp chỉ còn một việc bắt buộc: gửi Thông báo theo Mẫu 01 tới UBND cấp xã qua Cổng Dịch vụ công quốc gia hoặc ứng dụng VNeID, ít nhất 10 ngày làm việc trước khi lắp (Nghị định 243/2026/NĐ-CP sửa Nghị định 58/2025). Không cần giấy phép, không phải đính kèm bản vẽ. Muốn bán điện dư thì đánh dấu vào Mẫu 01 và làm thêm hồ sơ với công ty điện lực sau khi lắp. Bài này đi qua từng bước, các mốc thời gian và mức phạt.

Sơ đồ 5 bước thủ tục lắp điện mặt trời mái nhà hạ áp và các bước đăng ký bán điện dư theo Nghị định 243/2026
Thủ tục cho hộ gia đình đấu nối lưới hạ áp theo NĐ 58/2025 sửa bởi NĐ 243/2026; ngày là ngày làm việc.

Ai phải làm thủ tục lắp điện mặt trời mái nhà?

  • Hộ gia đình đấu nối lưới hạ áp (nhà phố, nhà vườn dùng công tơ của điện lực): gửi Thông báo Mẫu 01 tới UBND cấp xã. Hệ có tổng công suất inverter dưới 1 kW không bắt buộc.
  • Hệ đấu nối trung áp trở lên (nhà xưởng có trạm biến áp riêng): thủ tục khác – không bán điện thì gửi Mẫu 02 tới UBND cấp tỉnh; có bán điện dư thì phải có Giấy chứng nhận đăng ký phát triển.
  • Hệ không nối lưới (điện mặt trời độc lập) dưới 100 kW: ESE không thấy nghĩa vụ thông báo trong nghị định (nên hỏi lại UBND xã); từ 100 kW trở lên thông báo UBND cấp xã.
  • Hệ đã gửi thông báo theo NĐ 135/2024 hoặc NĐ 58/2025: không phải làm lại; chỉ theo quy định mới khi điều chỉnh hoặc gửi lại thông báo.

Bước 1: Chọn công suất trong giới hạn công tơ

Công suất hệ tính theo tổng công suất inverter (kW), không theo số kWp tấm pin, và không được vượt mức công tơ cho phép: với công tơ 1 pha, Pmax = điện áp định mức lớn nhất × dòng định mức lớn nhất × hệ số biến dòng, biến áp (không có thì bằng 1). Ví dụ ESE tự tính: công tơ 1 pha 220 V, dòng lớn nhất 40 A, không có biến dòng thì Pmax = 8,8 kW. Muốn lắp lớn hơn phải đề nghị điện lực nâng công suất hoặc chuyển 3 pha. Chưa biết nên lắp bao nhiêu, xem hóa đơn điện bao nhiêu thì lắp bao nhiêu kWp.

Bước 2: Gửi Thông báo Mẫu 01 qua Cổng DVC hoặc VNeID

Thủ tục có tên “Thông báo phát triển nguồn điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ đấu nối với hệ thống điện quốc gia tại cấp điện áp hạ áp”, mã 1.115377 trên Cổng Dịch vụ công quốc gia (Bộ Công Thương công bố tại QĐ 1537/QĐ-BCT ngày 29/6/2026). Hồ sơ chỉ gồm 1 bản Mẫu 01. Sở Công Thương Đồng Nai hướng dẫn: đăng nhập dichvucong.gov.vn, gõ mã 1.115377 vào ô tìm kiếm, chọn UBND phường/xã nơi lắp rồi khai biểu mẫu điện tử. Nếu đến Bộ phận Một cửa, cán bộ sẽ hướng dẫn nộp trực tuyến.

Mẫu 01 yêu cầu khai 6 nhóm thông tin:

  1. Người lắp: họ tên, số định danh cá nhân, địa chỉ, điện thoại, mã khách hàng sử dụng điện (in trên hóa đơn tiền điện).
  2. Vị trí lắp đặt.
  3. Mô tả công trình: kết cấu (bê tông cốt thép, khung thép…), loại mái (bê tông, tôn…), chiều cao công trình, diện tích mái.
  4. Công suất: tổng kWp tấm pin, tổng kWh pin lưu trữ (nếu có), tổng kW inverter.
  5. Phương án điện dư: “Đồng ý bán” hoặc “Không bán”.
  6. Thời gian dự kiến lắp đặt và hoàn thành.

Mẫu mới không còn mục hồ sơ kèm theo (bản vẽ, giấy phép xây dựng, biên bản PCCC) như mẫu của NĐ 58. Người khai cam kết bảo đảm an toàn công trình, PCCC, môi trường, dùng thiết bị đạt tiêu chuẩn và không dùng tấm pin, inverter nhập khẩu đã qua sử dụng. Danh mục thủ tục của UBND Đồng Nai (QĐ 1516/QĐ-UBND) ghi thủ tục không thu phí, lệ phí.

Bước 3: Chờ phản hồi – các mốc 3, 5 và 10 ngày làm việc

Mốc (ngày làm việc)Việc xảy ra
Trong 3 ngàyUBND xã gửi bản sao tới cơ quan xây dựng, PCCC, môi trường và điện lực; điện lực báo nếu lắp thêm có thể gây quá tải trạm biến áp, lưới hạ áp – khi đó phải tạm dừng lắp
Trong 5 ngàyĐiện lực hướng dẫn lắp đặt, đấu nối kỹ thuật nếu bạn đề nghị; nếu chọn bán điện dư, UBND xã gửi bản sao lên UBND tỉnh
Sau 10 ngàyKhông nhận phản hồi thì được lắp theo nội dung đã thông báo

Nghị định không quy định cơ quan phải gửi giấy xác nhận cho người dân, và cũng không nêu tiêu chí điện lực dùng để xác định “quá tải”. Cần hỏi thêm, gọi tổng đài chăm sóc khách hàng của tổng công ty điện lực khu vực (miền Bắc 1900 6769; miền Nam 1900 1006 – 1900 9000).

Bước 4: Lắp đặt – tự chịu trách nhiệm an toàn

Hộ gia đình tự bảo đảm an toàn điện, an toàn kết cấu mái và PCCC trước khi đưa hệ vào dùng; không có thủ tục nghiệm thu như công trình xây dựng. Bộ Công Thương trả lời trên Báo Chính phủ (12/2025) rằng thiết bị điện mặt trời gắn trên mái không phải công trình năng lượng, không phải làm thủ tục như công trình xây dựng. Nhà ở riêng lẻ cũng không nằm trong danh mục công trình phải thẩm định thiết kế PCCC của NĐ 105/2025 (ESE suy ra từ danh mục; nhà kết hợp kinh doanh nên hỏi lại cơ quan PCCC địa phương).

Sau các vụ cháy hệ điện mặt trời áp mái, Cảnh sát PCCC Công an Hà Nội (6/2026) khuyến cáo: lắp công tắc ngắt khẩn cấp ở chỗ dễ tiếp cận vì tấm pin vẫn phát điện khi có nắng dù đã cắt lưới; để inverter, tủ điện, pin lithium xa vật liệu dễ cháy; chừa lối đi giữa các dãy tấm, không che cửa lên mái; không lắp trên mái xuống cấp hoặc tôn có lớp cách nhiệt xốp, nhựa; nối chống sét và lắp chống sét lan truyền phía DC, AC. Có pin lưu trữ, xem thêm lắp pin lưu trữ ở đâu cho an toàn.

Các tiêu chuẩn quốc gia nên yêu cầu nhà thầu làm theo (áp dụng tự nguyện): TCVN 7447-7-712:2019 về lắp đặt điện cho hệ quang điện, TCVN 12676:2020 về thiết kế dàn pin, TCVN 11855-1:2017 về hồ sơ bàn giao và thử nghiệm nghiệm thu hệ nối lưới.

Bước 5: Báo hoàn thành

Lắp xong và đưa vào vận hành, bạn gửi thông tin hoàn thành tới UBND xã đã nhận Thông báo. Nghị định chưa có mẫu riêng cho việc này; giữ lại hồ sơ thiết bị, sơ đồ đấu nối và biên bản bàn giao của nhà thầu để dùng khi đăng ký bán điện dư hoặc bảo hành.

Thủ tục bán điện dư: hồ sơ, công tơ, hợp đồng, thuế

  • Hồ sơ gửi công ty điện lực sau khi lắp: văn bản đề nghị; tài liệu kỹ thuật, CO, CQ của tấm pin, inverter, pin lưu trữ (nếu có); bản sao Thông báo. Nộp được trực tuyến – ví dụ EVNHCMC đã mở chức năng đăng ký bán điện dư trên website và ứng dụng chăm sóc khách hàng.
  • Công tơ hai chiều: theo NĐ 58/2025, người bán điện tự đầu tư công tơ và thiết bị truyền dữ liệu từ xa, trừ khi thỏa thuận khác với điện lực. Không tự ý thay, di chuyển công tơ của điện lực – NĐ 133/2026 phạt 5–8 triệu đồng.
  • Hợp đồng: theo Mẫu 05 kèm NĐ 243, thời hạn 5 năm; điện lực nghiệm thu công tơ và ký hợp đồng trong 5 ngày làm việc. Không được tự tăng công suất hay gắn thêm nguồn sau công tơ khi chưa được điện lực đồng ý.
  • Tiền: điện lực báo sản lượng trước ngày 5 hằng tháng, trả bằng chuyển khoản trong 7 ngày làm việc sau khi hai bên thống nhất; tối đa 50% sản lượng phát tính theo bức xạ, giá 844,8 đồng/kWh năm 2026. Không bù trừ với tiền điện bạn mua.
  • Thuế: Mẫu 05 ghi hộ gia đình, cá nhân tự khai, nộp thuế GTGT và thu nhập cá nhân trên doanh thu bán điện dư sau kỳ chốt chỉ số cuối năm.

Hệ chọn “không bán” không bắt buộc lắp thiết bị chống phát ngược, nhưng điện phát lên lưới khi chưa có hợp đồng không có căn cứ để được trả tiền (ESE suy ra từ nghị định) – xem hòa lưới bám tải, chống phát ngược là gì. Tính tiền điện dư theo tỉnh: bán điện dư tới 50% theo Nghị định 243. Theo EVN, từ 26/6 đến 31/7/2026 chỉ khoảng 1,2% số hệ mới (70 khách hàng) đăng ký bán điện dư.

Không làm thủ tục thì bị phạt bao nhiêu?

Theo NĐ 133/2026/NĐ-CP (hiệu lực 25/5/2026), hộ đấu nối hạ áp không gửi Thông báo hoặc làm không đúng nội dung đã thông báo bị cảnh cáo và buộc gửi Thông báo; tái phạm thì phạt 500.000–1.000.000 đồng với hệ đến 20 kW, 2–3 triệu đồng với hệ trên 20 kW. Mức 10–20 triệu đồng báo chí hay nhắc là mức cho hệ đấu nối trung áp, không phải hộ gia đình.

Câu hỏi thường gặp

Lắp điện mặt trời mái nhà có phải xin phép không?

Không. Hộ gia đình đấu nối hạ áp chỉ gửi Thông báo Mẫu 01 tới UBND cấp xã qua Cổng Dịch vụ công hoặc VNeID, ít nhất 10 ngày làm việc trước khi lắp; hệ dưới 1 kW không bắt buộc.

Gửi thông báo xong bao lâu thì được lắp?

Sau 10 ngày làm việc kể từ ngày gửi, nếu không nhận phản hồi thì được lắp. Nếu điện lực báo có nguy cơ quá tải lưới (trong 3 ngày làm việc), bạn phải tạm dừng.

Thủ tục có mất phí không?

Danh mục thủ tục hành chính của UBND Đồng Nai ghi thủ tục mã 1.115377 không thu phí, lệ phí; Cổng Dịch vụ công quốc gia không ghi khoản phí nào.

Hệ đã lắp theo Nghị định 58 có phải làm lại không?

Không. Hệ đã gửi thông báo theo NĐ 135/2024 hoặc NĐ 58/2025 tiếp tục theo nội dung đó; chỉ khi điều chỉnh hoặc gửi lại thông báo mới làm theo NĐ 243.

Lắp thêm pin lưu trữ có phải thông báo lại không?

Mẫu 01 có ô khai kWh pin lưu trữ. Nếu hệ đang bán điện dư, hợp đồng cấm gắn thêm nguồn sau công tơ khi chưa được điện lực đồng ý – nên hỏi điện lực trước khi lắp thêm pin.

Nguồn tham khảo

Ban biên tập ESE · Biên tập kỹ thuật ESE

Nhóm biên tập của ESE.com.vn. Chúng tôi đọc văn bản pháp luật, số liệu của cơ quan nhà nước, datasheet, hướng dẫn sử dụng và chính sách bảo hành gốc của hãng; ghi nguồn cho từng số liệu; chấm điểm sản phẩm theo 7 tiêu chí công khai, như nhau cho mọi hãng; cập nhật bài khi giá, thông số hoặc quy định thay đổi. ESE không đăng kết quả đo kiểm khi chưa tự đo.

Zalo